top of page

Tuiscint agus Ceangal - ETIM - Cinnín Óir agus na Trí Bhéar - Céim 2

Treo forbartha do thionscadal ETIM Goldilocks


Torthaí Foghlama - Céim 2 - Ag forbairt


Eolaíocht

Teicneolaíocht

Innealtóireacht

Matamaitic

Nádúr ETIM


A 'súile ETIM' a fhorbairt trína dtimpeallacht (baile, scoil, limistéir shúgartha) agus rudaí laethúla a iniúchadh agus úsáid á baint as peirspictíocht ETIM.


Ábhair


Idirdhealú a dhéanamh idir ábhair nádúrtha agus sintéiseacha. Príomhairíonna na n-ábhar sin a phlé agus iniúchadh a dhéanamh ar chomparáid agus ar chodarsnacht na n-airíonna. Ceisteanna a chur chun a chinneadh agus a mheas cad iad na hábhair is oiriúnaí do chúinsí éagsúla.


Fuinneamh agus Fórsaí


Iniúchadh a dhéanamh ar an ról a bhíonn ag fuinneamh sa saol laethúil, conas is féidir fuinneamh a chaomhnú i dtithe agus i scoileanna agus ar mhaithe leis an bpláinéad.

Réimse teicneolaíochtaí digiteacha agus neamhdhigiteacha coitianta a iniúchadh agus a úsáid. Smaoineamh ar an gcaoi a n-oibríonn na teicneolaíochtaí sin agus cad iad na cuspóirí a bhfreastalaíonn siad orthu i saol daoine.

Úsáid a bhaint as ionbhá chun fadhbanna dearaidh a bhfuil spéis ag daltaí iontu a aithint. Fréamhshamhlacha a phleanáil agus a dhréachtú agus úsáid á baint as réimse cur chuige chomh maith le fréamhshamhlacha a dhéanamh de na réitigh dearaidh is fearr leo. Machnamh agus aiseolas ar an bpróiseas dearaidh a chomhroinnt agus a bhreithniú.

Tomhas


Feasacht a léiriú gur féidir tréithe amhail fad, meáchan, toilleadh agus achar a thomhas agus a chur i gcomparáid.



Ceacht 1

Scéal


Féachfaidh na páistí arís ar scéal Chinnín Óir agus na dTrí Bhéar, agus iad ag baint úsáid as súile ETIM chun bunsmaointe eolaíochta agus matamaitice a thabhairt faoi deara sa scéal, mar shampla teocht agus meáchan.

Príomhcheisteanna


  • Cén fáth a raibh leite Dhaidí Béar róthe?

  • Cén fáth ar bhris roinnt cathaoireacha agus nár bhris cinn eile?

Ceacht 2

Teas agus Inslitheoirí


Féachfaidh na páistí ar an scéal arís agus cuirfear coincheap an teasa agus na n-inslitheoirí in iúl dóibh. Dearfaidh siad éadaí a chabhróidh le Cinnín Óir a choinneáil te ar a turas go teach na mbéar.

Príomhcheisteanna


  • Cad is teas ann?

  • Cad is inslitheoir ann?

  • Cad iad na héadaí ar inslitheoirí maithe iad?

Ceacht 3

Réamhrá ar Innealtóireacht


Cuirfear fadhb i láthair na bpáistí - 'Conas is féidir linn leaba a dhéanamh a bheidh láidir go leor chun Cinnín Óir a choinneáil?'. Déanfaidh na páistí iniúchadh ar ábhair thógála agus dearfaidh siad leaba chun meáchan Chinnín Óir a choinneáil (5 chiúb Unifix).

Príomhcheisteanna


  • Cén chuma atá ar leaba láidir?

  • Cad iad na hábhair a chabhróidh lenár leaba a choinneáil láidir?

Ceacht 4

Tionscadal Meáchain / Dearaidh Innealtóireachta


Cuirfidh páistí a bpróiseas dearaidh i bhfeidhm trína leaba a thógáil agus a thástáil ag baint úsáid as meáchain éagsúla bunaithe ar gach ceann de na carachtair. Déanfaidh siad a gcuid torthaí a thaifeadadh agus aithneoidh siad réimsí chun feabhas a chur ar a ndearadh.

Príomhcheisteanna


  • Cén fáth a raibh leite Dhaidí Béar róthe?

  • Cad iad na cruthanna is féidir linn a fheiceáil sa leabhar scéalta?


Seicheamh Gníomhaíochtaí


Cás Chinnín Óir: Fiosrúchán ETIM




Ceacht 1: Cinnín Óir agus na Trí Bhéar


Réamhrá


➢     Pléigh an méid atá ar eolas ag na páistí cheana féin faoin scéal.

➢     Cuir béim ar an tuiscint go mbeidh siad ag breathnú ar an scéal trí shúile ETIM - an mhatamaitic agus an eolaíocht a chuardach sa scéal.


Forbairt


➢    Léigh tríd an scéal leis an rang, agus tú ag stopadh i rith an ama chun ceisteanna a chur.

➢     Ceisteanna féideartha le cur:


➢     Eolaíocht:


○       Cén fáth a raibh leite Dhaidí Béar róthe?

○       Cad a d'fhéadfadh Cinnín Óir a dhéanamh chun leite Dhaidí Béar a fhuarú?

○       Cén fáth a raibh leite Mhamaí Béar rófhuar?


➢     Matamaitic:


○       Cén fáth ar bhris cathaoir Bhabaí Béar?

○       An raibh Cinnín Óir róthrom don chathaoir eile?

○       Cad eile a bheadh róthrom do chathaoir Bhabaí Béar?

○       Cad a d'fhéadfá a chur ar chathaoir Bhabaí Béar nach mbrisfeadh sé?


Conclúid


➢     Téigh ar ais go dtí an chuid den leabhar ina bhfuil Cinnín Óir ag ithe leite.

➢     Pléigh leis an rang na hábhair a choinníonn rudaí te, mar shampla cótaí, fleascanna, agus blaincéid.

➢     Fiafraigh den rang cad a d'fhéadfaimis a dhéanamh chun leite Mhamaí Béar a choinneáil te.



Ceacht 2: Teas + Inslitheoirí



Réamhrá


➢     Cad is teas ann? Pléigh an chaoi ar cineál fuinnimh é teas. Is féidir le teas tagairt a dhéanamh do theochtaí teo nó fuara.

➢     Cuimhnigh ar an méid a luaigh daltaí i gceacht 1 faoi ábhair a chabhróidh le leite Mhamaí a choinneáil te.


Forbairt


➢     Cad is inslitheoir ann? - Cabhraíonn inslitheoir le teas a ghabháil agus cuireann sé cosc air dul tríd an ábhar.

➢     Oibreoidh na daltaí i ngrúpaí chun éadaí a ghearradh agus a ghreamú a oibreoidh mar inslitheoirí maithe chun Cinnín Óir a choinneáil te.

➢     Bileog Oibre - Cad iad na rudaí a chabhróidh tú a choinneáil te (Inslitheoirí Maithe)?

➢     Cartún ar Choincheap: Cad a tharlóidh má chuireann tú seaicéad ar fhear sneachta?

➢     Freagra – Cabhraíonn aon inslitheoir le teas a ghabháil taobh istigh, mar sin mar a tharlaíonn, choinneodh an seaicéad an fear sneachta fuar!


Conclúid


➢     Cad is inslitheoir ann?

➢     Cad is teas ann?

➢     Cad is féidir le Cinnín Óir a dhéanamh chun fanacht te ar a siúlóid go teach an bhéir?








Ceacht 3: Réamhrá ar Mheáchan agus ar Innealtóireacht





Réamhrá


B'fhéidir gurb é seo an chéad cheacht ar mheáchan, mar sin is féidir leat díriú sa cheacht seo ar aonaid tomhais neamhchaighdeánacha do mheáchan.


➢     Féach arís ar an scéal agus pléigh cén fáth ar bhris cathaoireacha áirithe. Dírigh ar théarmaí amhail éadrom, trom, níos éadroime, níos troime, agus an meáchan céanna.


Forbairt


➢     Léigh tríd an PowerPoint chun daltaí a threorú tríd an bhfadhb: An féidir linn leaba a dhéanamh a bheidh díreach ceart do Chinnín Óir?

➢     Críochnóidh na daltaí an chéad chuid dá mbileog oibre - Leaba a dhearadh atá láidir go leor do Chinnín Óir.

➢     Cuirfear critéir dá leaba ar fáil ar PowerPoint.

➢     Nuair a bheidh a ndearadh críochnaithe, tabharfar meáchain le haghaidh gach ceann de na carachtair do dhaltaí.

➢     Déanfaidh na daltaí a thuar cé acu atá a leaba láidir go leor le haghaidh gach ceann de na carachtair nó nach bhfuil.


Conclúid


➢     Roinnfidh na daltaí a gcuid dearaí agus tuartha leis an rang, agus míneoidh siad cén fáth a ndearna siad na tuartha sin.




Ceacht 4: Tionscadal Dearaidh Innealtóireachta



Réamhrá


➢     Déanfaidh na páistí achoimre ar a gcuid smaointe dearaidh agus baileoidh siad na hábhair a theastaíonn chun a leaba a thógáil.

➢     Sula dtógfaidh siad na leapacha, cuirfidh an múinteoir na critéir atá ag teastáil i gcuimhne do dhaltaí.


Forbairt


➢     Baileoidh na daltaí na hábhair a theastaíonn uathu dá leaba.

➢     Tógfaidh na daltaí a gcuid leapacha, ag cinntiú go gcomhlíonann siad na critéir a luaitear sa PowerPoint.

➢     Nuair a bheidh siad críochnaithe, déanfaidh daltaí tástáil ar a gcuid leapacha mar rang.

➢     An bhfuil siad láidir go leor chun an méid seo a leanas a choinneáil:


○       Babaí béar: Páipéar

○       Cinnín Óir: 1/4 kg nó 5 bhloc

○       Mamaí Béar: 1/2 kg nó 10 mbloc

○       Daidí Béar: 1kg nó 20 bloc


➢     Nuair a bheidh tástáil déanta orthu, críochnóidh na daltaí a mbileog oibre agus aithneoidh siad cé acu atá a leaba in ann gach ceann de na carachtair a choinneáil nó nach bhfuil.


Conclúid


➢     Pléifidh na daltaí cad iad na hathruithe a dhéanfaidís ar a ndearadh ionas go mbeidh sé láidir go leor chun na carachtair go léir a choinneáil. Cruthóidh na daltaí dearadh nuashonraithe, agus iad ag taispeáint na n-ábhar éagsúil a d'úsáidfidís.





ETIM Comhtháite a Mhúineadh agus a Mheasúnú




bottom of page